Warszawa, 24.09.2007 - Minister Zdrowia w oparciu o wyniki badań klinicznych i zgodnie ze światowymi standardami rozszerzył wskazania dla jednego z leków antyleukotrienowych (SINGULAIR^® - montelukast sodu MSD w dawkach 4 i 5 mg), dopuszczając do stosowania go jako alternatywy dla niskich dawek steroidów wziewnych u pacjentów z astmą łagodną. Zgodnie z tą decyzją, poza dotychczasowymi wskazaniami lek ten "może być również stosowany zamiast małych dawek wziewnych kortykosteroidów u pacjentów z astmą przewlekłą o łagodnym nasileniu, u których w ostatnim okresie nie obserwowano ciężkich napadów astmy wymagających stosowania doustnych kortykosteroidów, oraz u pacjentów, którzy nie potrafią stosować kortykosteroidów wziewnych”.

          Polscy eksperci podkreślają, że ta decyzja ma ogromne znaczenie dla małych pacjentów i ich rodzin. "W przypadku braku współpracy dziecka z systemem podającym wziewny glikokortykosteroid nie było możliwe prowadzenie efektywnego leczenia przewlekłego choroby. Podobnie było w sytuacji, gdy w trakcie leczenia wystąpiły dzialania niepożądane sterydów lub gdy rodzice obawiali się włączenia do leczenia wziewnych steroidów" – mówi profesor Ryszard Kurzawa z Kliniki Alergologii i Pneumonologii Instytutu Gruźlicy i Chorób Płuc - Oddział w Rabce Zdroju. "Podanie leku antyleukotrienowego w postaci tabletki do żucia przyjmowanej raz dziennie jest proste, łatwe, szeroko akceptowane przez małych pacjentów jak również zdecydowanie poprawia przestrzeganie wykonywania zaleceń lekarskich przez pacjenta. Z punktu widzenia lekarza prowadzącego leczenie, rozszerzenie tego wskazania stwarza również  możliwość lepszego, optymalnego doboru leczenia dla różnych grup dzieci chorujących na astmę przewlekłą o łagodnym nasileniu."

Astma w Polsce

          Obecnie w Polsce na astmę oskrzelową choruje około miliona dzieci. Astma jest najczęstszą przyczyną nieobecności w szkole i hospitalizacji dzieci w wieku od 3 do 16 lat. U podłoża astmy leży przewlekły proces zapalny dróg oddechowych, dlatego podstawą jej leczenia pozostaje leczenie przeciwzapalne. "Zapalenie w astmie utrzymuje się nawet wtedy, kiedy nie ma dolegliwości, i może ono prowadzić do nagłych zaostrzeń choroby i konieczności leczenia w szpitalu." – mówi prezydent Polskiego Towarzystwa Alergologicznego profesor Piotr Kuna. "Dlatego leczenie przeciwzapalne bezwzględnie powinno być stosowane systematycznie, nawet w okresie bezobjawowym. Najczęściej stosowanymi lekami przeciwzapalnymi w astmie są glikokortykosteroidy wziewne. Niestety, często z powodu objawów niepożądanych, uprzedzeń chorych lub ich rodziców, czy też trudności z nauczeniem prawidłowej techniki przyjmowania leku wziewnego pacjenci nie biorą steroidów."

          Dlatego eksperci PTA zajęli stanowisko w sprawie zmiany wskazania dotyczacego jednego z leków antyleukotrienowych, które stanowią drugą grupę leków przeciwzapalnych stosowanych w leczeniu astmy. "Do chwili obecnej dopuszczone były do leczenia astmy razem z glikokortykosteroidami wziewnymi. Teraz Minister Zdrowia w oparciu o wyniki badań klinicznych i zgodnie ze światowymi standardami rozszerzył wskazania dla jednego z leków antyleukotrienowych – montelukastu - i dopuścił go do leczenia w monoterapii astmy bez steroidów wziewnych." – wyjaśnia profesor Piotr Kuna. "Montelukast ma udowodnioną wysoką skuteczność nie tylko w hamowaniu objawów klinicznych astmy i zapobieganiu jej zaostrzeniom, ale także dobrze udokumentowane właściwości przeciwzapalne. Lek ten jest idealny dla tej grupy chorych, którzy z różnych powodów nie mogą być leczeni steroidami, powinien być także stosowany jako lek przeciwzapalny po przerwaniu leczenia sterydami celem utrzymania dobrej kontroli zapalenia w astmie i zapobiegania zaostrzeniom choroby." 

GINA 2006 – światowe standardy leczenia astmy

          Skuteczna kontrola astmy jest kluczowym przesłaniem Globalnej Inicjatywy na Rzecz Zwalczania Astmy – GINA. W ostatnim raporcie kontrola nad astmą została zdefiniowana jako:

• Brak objawów w ciągu dnia (dwa lub mniej w ciągu tygodnia),
•          Brak przeszkód dla codziennych aktywności, włącznie z ćwiczeniami fizycznymi,
•         Brak nocnych objawów lub przebudzeń wywołanych przez astmę,
•         Brak konieczności korzystania z leczenia przynoszącego natychmiastową ulgę (dwa lub mniej w ciągu tygodnia),
•          Prawidłowe lub niemal prawidłowe wyniki parametrów oddechowych.

W porównaniu z poprzednim raportem zmieniła się rola, jaką wyznaczono niektórymlekom:

• Długo działające beta₂-mimetyki: Ostatnie dane wskazują na możliwość zwiększonego ryzyka zgonu z powodu astmy związanego ze stosowaniem długo działających beta₂-mimetyków przez niewielką grupę chorych. W oparciu o te dane zwiększono nacisk na rekomendację, zgodnie z którą długo działające beta₂-mimetyki nie powinny być stosowane w monoterapii astmy. Leki te mogą być używane tylko w skojarzeniu z odpowiednią dawką wziewnych glikokortykosteroidów. Długo działające beta₂-mimetyki stosowane doustnie nie są już więcej przedstawiane jako opcjonalne leczenie uzupełniające na żadnym etapie leczenia, o ile nie będą podawane w skojarzeniu z wziewnymi glikokortykosteroidami.
• Leki przeciwleukotrienowe: Teraz odgrywają dużo bardziej znaczącą rolę jako leki kontrolujące przebieg astmy:
•         w określonych sytuacjach klinicznych mogą być stosowane jako alternatywa dla steroidów wziewnych, 
•          są zalecane u pacjentów z astmą ze współistniejących alergicznym nieżytem nosa.
• Kromony: Monoterapia nie jest już dłużej rekomendowana jako alternatywa dla monoterapii niską dawką wziewnych glikokortykosteroidów u dorosłych.

Jeśli astma nie jest kontrolowana przy aktualnie stosowanej terapii, trzeba zwiększać intesywność leczenia aż do momentu uzyskania kontroli nad chorobą. Po osiągnięciu kontroli i jej utrzymaniu, należy zmniejszać intensywność leczenia w celu uzyskania najniższej dawki leków pozwalającej utrzymać kontrolę.